آسمایی فرهنگی :

- پرتو نادری :  روایتی از شهر عجایبات و غرایبات؛

- صفحه ی ویژه به مناسبت شصت و پنجمین سالروز تولد پرتو نادری؛

- زرغونه عبیدی: در قدردانی از نویسنده و شاعر معاصر افغانستان پرتو نادری؛

- م . الف.  کرگر : د ژوند په ځنگله کې
-
عبدالوکیل سوله مل: ډارونکي خوبونه؛

- صفحهٔ‌ ویژهٔ یاد بود از رازق فانی ؛ و مطالب دیگر

 مطالب برگزیده از انترنت

دکتور دادفر سپنتا: سیاست هیجان‌ها و باور فرا واقعیت
یعقوب ابراهیمی :‌ امریکای ترامپ؛ نظم بین‌المللی و موقعیت افغانستان
دکتور رنگین دادفر سپنتا:‌ سکوت خیانت است من اعتراض می‌کنم
ترامپ اشتباه اوباما را تکرار نخواهد کرد
بم عظیم غیرهسته‌یی امریکا چه قدر قدرت دارد؟

لینک خبرگزاری ها ،‌ نشرات رادیویی و تلویزیونی

اخبار و گزارش های افغانستان

 باختر

پژواک ـ پښتو پژواک ـ دری
 طلوع نیوز آریانا نیوز تلویزیون ملی
بي بي سي: دري پشتو

    آزادي :

 پشتو دري 
دويچ ويلي:   پښتو دری
صداي امريکا: پشتو دري
رادیوی چین: دری پشتو
رادیوی روسیه: پشتو دری
ت ار ت- ترکیه دری پشتو
العربیه   العربیه    
رادیو فرانسه   فارسی

 

 

27.05.2017

حمید عبیدی

د  هلمند نوی ملاله او «د بلا سیوری»

«د بلا سیوری»‌،  د اغلې نسیمې باري د ۱۵  لنډو کیسو لومړنۍ ټولګه ده چی په دی ورستیو کی  کې چاپ شوی دی.

د  یوی ښځینه لیکوالی د داستانی ټولګی چاپ کومه نوی خبره نه ده. خو په هلمند کی دا یوه نوی حادثه ده- هغه هم په اوسنی جنګ ځپلی هلمند کی چی هان د نجونو تعلیم او تحصیل د سر په بیه تمامیدای شی.

د هلمند په اوسنی ډیر کړکیچن او جنګ ځپلی حالاتو کی  چی  یوه ۲۴ کلنه ملاله پورته کیږي او د ښځو  د زړه ږغ د قلم په ژبه انځوروي، نو دا...بشپړ متن...

11.05.2017

«دموکراسی و مسؤولیت روشنفکری»

«دموکراسی و مسؤولیت روشنفکری» اثر تازه یی است که به بازار کتاب عرضه شده. عباس پویا در این اثر چهار مقاله از فیلسوفِ «جامعـۀ باز»، کارل رایموند پوپر، را به فارسی برگردانده است. این مقالات سال‌ها پیش (1998 و 1999) در مجلۀ وزین «سراج» که جمعی از فرهیخته‌گان مهاجر افغانستان در ایران منتشر می‌کردند، چاپ شده است‌‌. اینک انتشارات تاک در کابل همان مقالات را با اندکی تغییر و جرح و تعدیل به صورت کتاب در اختیار علاقه‌مندان قرار داده است. عنوان کتاب انتخاب مترجم است.

این مجموعۀ مقالات با کسب اجازه از دانشگاه آلپن ـ آدریا (Alpen-Adria-Universitaet) که حافظ و دارندۀ کپی‌رایت آثار پوپر است، منتشر شده است.

دلایل بسیاری را می توان برای خواندن این کتاب برشمرد. به برخی از این دلایل عباس پویا، مترجم کتاب، در پشت جلد این اثر اشاره می کند:

کارل رایموند پوپر یکی از...ادامه...

 

08.05.2017

نور محمد غفوری

نورم ها و ارزش های اجتماعی

جامعۀ انسانی در هر پلۀ رشد تاریخی تکاملِ خویش دارایِ ارزش ها، نورمها و قواعدی است که باعث تنظیم حیات اجتماعی آن میگردد. بدون موجودیت و رعایتِ چنین ارزش ها، نورم ها و قواعد انتظام معاملات و رفتار روزمرۀ مردم برهم میخورد.

هرگاه یک جامعۀ مشخص تحت نظر و مطالعه قرار داده شود، دیده میشود که افرادِ مختلف آن با وجودی که در زنده گی روز مره برخوردهای متفاوت از همدیگر را دارند، اما اکثریت مطلق شان در برخورد های عمده با هم مشابهت دارد و طرق اساسی رفتار، حالت و نوعیت تفکر شان دارای شاخص های عمدۀ مشترک می باشد. بسیاری از این ارزش ها و نورمها از تصورات و عادات اخلاقی مردم سرچشمه گرفته، در کتابی درج نیست و قانونی تعمیل آن را جبرِی نمیسازد، اما...ادامه...

 3.05.2017

پیام انجمن حقوقدانان افغان در اروپا در کنفرانس سالانه جرگه افغانان مقیم در اروپا

 

 3.05.2017

نور محمد غفوری

د معنوی ویاړونو ساتل د مادی شتمنیو په څیر اړین دی

 

30.04.2017

سخن روز آسمایی

در مورد سخنرانی آقای حکمتیار در لغمان

اگر کسی انتظار داشت که آقای گلبدین حکمتیار از اسلام سیاسی و اخوانی گری ببرد، پس از بیانیه وی در لغمان باید فهمیده باشد که وی از سطح تفکر راشد غنوشی تونسی بسیار فاصله دارد – فاصله یی که نه تنها بقیه عمرش ، بل حتا شاید یک عمر دوباره نیز برای رفع آن کافی نباشد.

راشد غنوشی هنگامی که از پس ۲۲ سال تبعید شش سال پیش به تونس برگشت ، نه تنها در حرف ، بل همچنان در عمل نشان داد که با اخوانی گری بریده است. به همین علت نیز است که «بهار عربی» در تونس خزان زده و جهنمی نشد.

غنوشی تأکید ورزید :‌ «دموکراسی را بدون هیچگونه محدودیتی می‌پذیریم و تصمیم مردم را نیز، چه با ما موافق باشند و چه مخالف، قبول می‌کنیم»- در عمل نیز وی این کار را کرد.

حزب اسلام‌گرای "نهضت" تونس تحت رهبری راشد غنوشی سال گذشته در کنگرهٔ اش با پذیرش تفیک میان دین و دولت و حتا دین و سیاست ،‌ از بیخ و ریشه با پیشینهٔ اخوانی خودش تصفیه حساب کرد .

در همین راستا...ادامه...

 

27.04.2017

از نشرات« ناب »

زرغونه عبیدی

در بارۀ کتاب «من یک آلمانی از افغانستان استم»

«از گودی پران باز تا به کارفرما»

نادیه قانع  کتاب را به نام وطن، به نام پدر و به نام همسرش آغاز کرده است. پدر توانسته است تنها در هفت سال اول زنده گی نادیه در کنار او بماند، تازه به سن بلوغ رسیده بود که وطن را ناچار باید ترک میگفت. پیوند زنده گی مشترک او با جمیل  همسرش  که عشق اول و بزرگ نادیه  بود ، در مهاجرت از هم میگسلد. یعنی در زنده گی نادیه حضور قوتبخش سه بنای مهم از طفولیت تا چندی بعد از سن بلوغ، یکی بعد دیگر ناپدید شده اند.

شرح احوال زنده گی نادیه قانع زن پیشتاز افغان در ایالت ایسن آلمان،  به سوال این که او چه گونه و با کدامین نیرو توانسته است ضربات اینهمه زلزله را در عمر جوانش تحمل و در نهایت متکی به خویش زنده گی را موفقانه پیش برده و برای فامیل، وطن اول و وطن دوم اش  مصدر خدمات قابل توجه گردد، جواب های شگرف و روشن داده است.

با مطالعۀ کتاب،  خوانندۀ علاقه مند از سطر به سطر و از صفحه به صفحه میداند که نه تنها عادت  نواندیشی و نو پذیری و به خصوص جرئت این زن جوان افغان در پذیرش خطر و گذاشتنِ قدم به راه های هنوز نرفته از جانب دیگران، باعث شده است تا او با معجزه های کوچک و منتظر در راه  اش روبه رو  و برای ممکن ساختن آنچه که شاید  بسیاری اشخاص از همان آغاز آن را ناممکن پندارند، راه ها و روش های ممکن ساختن را جستجو کرده و یافته است. خاطرات هفت سال زنده گی آوان طفولیت نادیه با پدر، چنان سرشار و برای بقیه عمر او پر اثر، نیروبخش و سازنده بوده است که من در این نوشته طولانیترین مکث را بر آن معطوف داشته ام.

 نادیه میداند که دیدگاه جامعۀ غرب در مورد سنت چهار زن داشتن یک مرد مسلمان ...ادامه...

27.04.2017

نور محمد غفوری

بم او ترور د حل لار نه ده!

کله چې د ملي اردو په څلورسوه بستریز روغتون تروريستی حمله وشوه، د ټولو افغانانو او نړیوالو له پاره دا له تعجبه ډکه پیښه وه. د پیښې تر مخه چا دا تصور نه کاوه چې په اوسنۍ زمانه کې دې د سیاسی ځواک د نیولو له پاره جګړه په داسې خدعه او نیرنګ واوړی، چې ټول انساني، افغاني او اسلامي اصول او ارزښتونه د تر پښو لاندې کړي. په مریضانو د ډزې وشي، ډاکتران چې بې له تعصب او تبعیضه د هر مریض تداوي یې دنده ده، د کار پر ځای کې شهید، زخمی او وډارول شي.

دا پېښه لا نه وه سړه شوې چې...بشپړ متن...

26.04.2017

ف. هیرمند

مسلخ "نسل کشی" نسل ها

هیچکسی، هیچکسی نپرسید، که بر سر این کشور چه بلایی آمد، بر سر این قطعۀ کهسار و خاکسار چه مصیبتی زد، احدی فریاد های سوراخ سوراخ شده ها را نه شنید. هیچ آدمی، تیرباران شده ها را نه شمرد. هیچ انسانی جسد های انباشته را حساب نه کرد. هیچ شخصی، از گم و گور شده ها حسابی نه داد، وآنان را به حساب نیاورد. هیچ موجودی نشانه های شکنجه را و فرورفته گی های چکمه ها را که در رخسار اجساد نقش بسته بودند، جدی نه گرفت. هیچ حسابگیری، به سنجش سر بریده ها زحمتی نه کشید. هیچ میزانی، سینه های بریده را وزن نه کرد. هیچ محاسبی دست و پا های دور افتاده را، گوش و بینی های بریده شده را، جمجمه های سوراخ شده از گلولۀ داغ و از میخ را، ثبت نه نمود- گویی هیچ چیزی هیچ چیزی رُخ نه داده است؛ واقعه یی به اندازۀ گال هم به وقوع نه پیوسته است!...

هیچ انسانی، میلیون ها موجود زنده را که در درون خود مرده اند، به حساب نه گرفت. آری در این جا هیچ حساب و...ادامه...

23.04.2017

حمید عبیدی

سخنی در غم «زخمی شدن  شاهین»

من با تمام وجود در عزای ملی برای قربانیان قول اردوی شاهین و غم و اندوه خانواده های قربانیان شریکم؛

 - من در خشم ملی علیه آنانی که جوانان ما را کشتند شریکم؛

-  و اما من در این پرسش ملی نیز شریکم که چرا و چه گونه دشمن به این آسانی توانست داخل یک قول اردویی که در حالت احضارات محاربوی است داخل شود و به چنین کشتاری بپردازد؟!...

-  من در این خواست مبرم ملی نیز شریکم که باید همه عوامل و زمینه های بروز این فاجعه شناسایی و برمبنای آن تمام تدابیر لازم اتخاذ و عملی گردند که دشمن دیگر نتواند حوادثی شبیه به حمله بر شورای ملی، شفاخانهٔ چهارصد بستر و قول اردوی شاهین را تکرار کند و اگر بالفرض بخواهد به حملات مشابه دست بزند، چنان پاسخی دریافت کند که باید دریافت نماید.

-  من در این خواست مبرم ملی نیز شریکم که دشمن را باید با قاطعیت تمام شکست داد. و این را نیز میدانم که این کار تنها با تفاهم،‌ همبسته گی و اتحاد ملی امکان پذیر خواهد شد. به آنانی که میخواهند از هر فرصتی برای ایجاد تفرقه و نفاق سوواستفاده کنند، فرصت ندهیم.

«تا جدا هستیم انگشتان افگاریم ما

مشت اگر گردیم از آن دندان ها خواهد شکست»

ورود به صفحهٔ‌ ویژهٔ یاد بود از رازق فانی

19.04.2017

ف. هیرمند

 جوامع عقب مانده و ناسیونالیزم

قبلاً در نوشته یی پیرامون ناسیونالیزم معاصر کشور های پیشرفته نکاتی تذکر به عمل آمده بود، نیاز به این احساس شد که در بارۀ ناسیونالیزم کشور های عقب مانده نیز مواردی ردیف شود چرا که این دو ناسیونالیزم با وجود نام و بعضاً خصایل مشابه، بنابر ساختار های متفاوت محل ظهور شان و نیاز های متفاوت گروه ها، اقشار و طبقات مختلف در دو جامعۀ ناهمگون، دارای ماحصل و نتایج و لذا دارای ماهیت متفاوت خواهند بود. در این نوشتۀ یادداشت گونه سعی شده است بعضی از جوانب و خصایل "ملت گرایی" یا ناسیونالیزم در جوامع رشد نیافته به ارتباط به نحوۀ کار و فعالیت پیرامون ملت سازی در آن جا ها توضیح و به معرفی گرفته شود.

همانطور که تشکل "ملت"...ادامه...

15.04.2017

نور محمد غفوری

  مبارزه د څه له پاره؟

 سیاست علم دی او د سیاسی ګوندونو جوړول او چلول د سیاست جز دی. سیاسی مبارزه چې په دموکراتیکو شرایطو کې د خبرو او مطبوعاتو له لارې په سوله ایزه توګه پرمخ وړل کیږی، ټاکلی هدفونه لری او باید وئې لری. بې هدفه هڅې او بې پلانه او پروګرامه لاس او پښې غورځول، تشکیلات جوړول او پړسول او یو له بله سره ستړي کوونکی بحثونه کول وخت او...بشپړ متن...

14.04.2017

حمید عبیدی

 در بارهٔ‌ پیام سیاسی کاربرد سوپر بم

من کارشناس امور نظامی نیستم تا در مورد ابعاد نظامی و این که کاربرد همچو بمی از نظر نظامی موجه بود و یا نبود، سخن بگویم. و اگر کسی به عنوان کارشناس نظامی  در این باره ابراز نظر میکند باید حداقل کافی اطلاعات در مورد خصوصیات مواضع داعش در آچین و خصوصیات سوپر بم امریکایی داشته باشد  تا بتواد در مورد مسوولانه سخن بگوید.

و اما ،  به حیث تحلیلگر سیاسی میتوانم بگویم که ...ادامه...

 

14.04.2017

منیژه باختری

چند نکتهٔ فشرده در پیوند با

پرتاب بزرگترین بمب غیر اتمی امریکا

در ولسوالی آچین ننگرهار 

جنگ با طالبان و تقابل با تفکر طالبانی یکی از مشروع ترین جنگ های تاریخ افغانستان است. طالبان که با حملات انتحاری و وحشیانه دست به کشتار مردم بیگناه و تخریب دارایی های عامه می زنند، نزد اکثر مردم افغانستان منفور اند. جدا از این که جنگ یگانه راه حل برای ریشه کن ساختن طالبان نیست و با اعتراف به این که جنگ راهکار انسانی نیست، باید گفت که...ادامه...

14.04.2017

 میر عبدالواحد سادات  

« مادر بمب ها » - پیام امریکا به جلسه مسکو

دور جدید « بازی بزرگ » و یا سومین دور این بازی کثیف ، خونین ترین صفحات تاریخ افغانستان را رقم میزند. این جنایت امریکا که « مادر بمب ها » را در کشور ما آزمایش نمود ، به خاطر سرکوب تروریستان شرارت پیشه داعش و طالب و... نه ، بل پیام به جلسه فردای مسکو است.

 اگر هدف تروریستان ددمنش است ، چرا...ادامه...

 

05.04.017

ف. هیرمند

فاصلۀ ناسیونالیزم معاصر و پوپولیزم

زمان ما زمان بیروبار و تیله گکان است که بسیاری از روند ها، تمایلات و گرایش ها با هم "گد" خورده و در همدیگر خلط شده و زمانی با هم آمیخته اند؛ در حالاتی این درهم آمیخته گی، شگفتی های پیشرونده  یی  را خلق کرده اند. و در وضعیت های هم باعث ایجاد موانع جدی و واپسگرایی پیچیده  یی  شده اند.

آمیزش ناسیونالیزم معاصر که گرایش عمدۀ راست افراطی زمان ما را در کشور های پیشرفته تشکیل می دهد و پوپولیزم که به ابزار تحقق عملی این ناسیونالیزم مشابه است، نوعی...ادامه...

04.04.017

نورمحمد غفوری

اهمیت همنوایی با مسیر قانونمند تکامل اجتماعی

دانشمندان علوم اجتماعی  شیوه های مختلف زنده گی بشری را در راستای تاریخی بر مبنای کشفیات باستانی، تحلیل ها و نتیجه گیری های علمی مشخص کرده اند. بنی آدم از شیوه جنگلی به طرز زنده گی غارنشینی و از آن به زنده گی شهری و متمدن کنونی رسیده است. جوامع بشری در طول تاریخ از مراحل ...ادامه...

03.04.2017

چند نکته پیرامون گمراهی های دیورندی پدرامانه و یونانه...

۱- یک خیال پلو تاریخی

اگر استعمار بریتانوی با تحمیل خط دیورند بخشی از قلمرو افغانستان را از پیکر کشور ما جدا نمی کرد و باز اگر پس از استقلال هندوستان آن را به افغانستان اعاده میکرد، در این صورت ما وضعیت چه گونه میبود:

 - ما کشور بزرگتر توانا تر و دارای راه بحری میبودیم؛

 - شاید در جنوب به جای پاکستان دو کشور کوچکتر سند و پنجاب همسایه ما میبودند که توان آن را نمی داشتند تا برای ما این مشکلات چند دهه اخیر را بیافرینند؛

 - و بسیار فواید دیگر ...

و اما، میدانیم که چنین نشد و ما امروز با وضعیتی مواجهیم که هستیم.

۲- خیال پلو لطیف پدرامانه

آقای لطیف پدرام چنان سخن میگوید که گویا اگر خط دیورند به رسمیت شناخته شود، دیگر همه چیز حل خواهد شد.

بالفرض افغانستان همین لحظه خط دیورند را بدون چون و چرا به رسمیت بشناسد و به علاوهٔ‌ آن از پاکستان یک معذرت هم بخواهد که از اول این خط را به رسمیت نشناخته بود و حتا یک خط بینی هم بکشد که پس از این دیگر دیورند را مورد پرسش قرار نخواهد داد،‌ آیا تضمینی وجود دارد که نظامیان پاکستانی دیگر از سر کل ما دست برخواهند داشت؟!...

۳- خیال پلو اسماعیل یونانه...ادامه...

 

سه شنبه ۲۸ جدی ۱۳۹۵ برابر با  17.01.2016

فراخوان برای نجات جنگلات افغانستان

ادامه ی مقالات ، تحلیل ها و تبصره ها....

صفحهٔ‌ویژهٔ «رویاهای من برای افغانستان» 

صفحه ی ویژه ی انتخابات  2014

لینک های مهم صفحات آسمایی

کتاب ها

مطالب برگزیده از انترنت

آرشیف صفحه ی فرهنگ تفکر 

مباحثات و صفحات ویژه ورود به آرشيف عمومی آسمایی

صفحه ویژه ی مدیر مسوول آسمایی

 صفحه فرهنگی آسمایی

خبرگزاری ها ،‌ نشرات رادیویی و تلویزیونی