رسیدن به آسمایی: 29.05.2009 ؛ نشر در آسمایی: 29.05.2009

 دستگير روشنيالی

اوبو ته د کتابونو اچول د زور او د ډار د فرهنگ کار دی


د کتابونو ډگر د لويو مټو اوغوټو آورميږونو په ځای د منطق د سيالې ډگر دی.


توماس مين  Thomas Mann وايي: " هغوي چي کتابونه سوځوي، راتلونکی ځل به انسانان وسوځوي" توماس مين حق درلود او همداسي وشول. źDen der brænder bøger - brænder mennesker næste gang!╗
هغوې چي نن کتابونه اوبوته غورځوي، سبا به انسانان هم په اوبو کي غرق کړي. 
 له بده مرغه په تاريخ کي له علم او دانش سره دوښمني کول، د هغوي له منځه وړل او د کتابونه د سوځولو ډیرې بيلگي شته دي. د کتابونو د سوځولو او له منځه وړلو تر شا ايديولوژيک، مذهب
ي او سياسی لاملونه پراته دي. د کتابونو سوځول، اوبو ته د کتابونو اچول او دکتابونو له منځه وړل د تاريخ هغه تور او شرم راوړونکی لوری دی.  په منځنيو پيړيو کي د کتابونو او ليکنو سوځول د مخاليفينو په ضد او د علم په ضد د کاتوليک کليسا يوه موثره وسيله شميرل کيدله. چي نن واتيکان د هغه له امله د شرم او خجالت احساس کوي او د بخښنه غواړي
 په تاريخ کي د کتابونو د سوځولو تر ټولو توره ورځ د ١٩٣٣ کال د مي ١٠ ورځ دی. په دي ورځ په المان کي نازيانو د " نه الماني روح" تر نوم لاندي په لسگونو زره کتابونه اورته واچول او ويې سوځول. دا کار په اصطلاح د الماني فرهنگ د پاک ساتلو له پاره تر سره شواو د کتابونو د سوځولو په موقع د نازيانو د فرهنگ وزير جوزيف پاول گوبلز Joseph Paul Goebbels په خپله وينا کي وويل: " زه نن دHeinrich Mann, Ernst Gläser, Erich Kästner  ليکنې او کتابونه د اور لمبو ته ليږم" د فرهنگ وزير نه يوازي د پورتنيو ليکوالانو ليکينې وسوځولې، بلکي د کارل مارکس، اگست ببل او نورو هغو ليکوالانو کتابونه یې هم وسوځول چي د نازيزم له ایديولوژي سره يې ډډه نه لگوله.
کتابونه د فکرونو، اندیښنو، استعدادونو او منطق د سيالې ډگر دی، نه د لويو مټو او غوټو آورميږونو .
د کتابونو سوځول او اوبو ته د کتابونو اچول د فرهنگي خوارې او د پوهي د خواري پايله ده. دا د زور او د ډارد قرهنگ کار دی. د ډار فرهنگ په زور او د زور فرهنگ په ډار ولاړ دی او دلته ډار په زور تکيه وکړه.
 اوبو ته د کتابونو اچول په روښانه توگه د استعداد او منطق خوارې ده. دا د نورو د منطق او دليلونو په وړاندي د کمزورې او ماتې عمل دی. په منځنيو پيړيو کي کله چي کاتوليک کليسا د علم او استعداد په وړاندي پاتي راغله د پوهانو د وژلو او د هغوي د ليکنو سوځولو ته يې مخه وکړه. همدارنگه کله چي نازيزستي ايديولوژي د روشنفکرانو او د هغوي د دا ستدلالو په وړاندې پاتې راغله او د توماس مين په قول  په نوبت سره يې د کتابونو او د انسانانو د سوځولو لاره غوره کړه.

په نيمروز کي اوبو ته د کتابونو اچول له يوې خوا دولتي سانسور اوله بلې خوا په فکرونو او ذهنونو د دولت له کنترول کولو څخه عبارت دی او دا د ټولو استبدادي او توتاليتر واکمنيو کاردی. همدارنگه دا د هغوي کاردی چي د بيان ازادي او مدني حقونو سره په دوښمنې چلند کوي او يا ددي درک او فهم نه لري چي د بيان ازادي د انسانانو طبعي حق دی.

د فکرونو موميايې کول
دا د هغوي کاردي چي وايی: " موږ حق يو او يوازي موږ حق يو"  " موږ زور لرو او زور حق دی"  اوبو ته د کتابونو اچول ديوه استبدادی تفکر پايله ده، کوم چي غواړې د انسانانو ذهنونو او فکرونو په يرغمل ونيسې، د انسانانو فکرونو او انديښنې موميايی کړې او بيا د رمې او گلې په شان ورسره چلند وکړې.   حقيقت د هيڅ چا په مالکيت نه بدليږي او هغوي چي په حقیقت د مالکيت دعوه کوي ترهربل چا نا حق دي.
اوبو ته د کتابونو اچول کتاب او ليکوالانو ته د تحقير او تهديد عمل دی اوددي معني دادي چي لیکوالان نه بايد د خپل خپلواک تفکر، د خپلې خپلواکې څيړنې، کوم چی د ليکوالان طبعي او مدني حق دی ليکنې و  کړې او کتابونه خپاره کړې. دا واکمنان دي او هغه واکمنان چي دنيا ته ناوخته راغلي د ليکوالانو د فکراوکار کولولوری ټاکي. دوي همدا شان غواړي ليکوالان او کتابونه د ورځني سياست او مصلحت په بنياد خپاره شي. په بل عبارت د لیکوالانو کارونه هم سياسي او هم ايديولوژيکی کاندي. خوپه عمل کي د ليکوالانو دنده  په ټولنه کي د فکرونو او اندیښنو جوړول دي او دا کار د بشپړې خپلواکي په درلودلو سره سرته رسيږې.
په نيمروز کي د زور او ډار د فرهنگ پوسيله اوبو ته د کتابونو د اچولو عمل په کلکه د غندولو او د اعتراض وړدی او زه په دي کار کي د سخيداد هاتف ملاتړ کوم چي له روشنفکرانو څخه ددي عمل په وړاندي د اعتراض کولو غوښتنه کوي.
خبره د دی کتابونو پر محتوا نه ده،  خبره د کتابونو سره د غیر قانونی چلند دی.